Ból kręgosłupa piersiowego – przyczyny, diagnostyka, leczenie, ćwiczenia na odcinek piersiowy kręgosłupa

Ból kręgosłupa piersiowego to dolegliwości, które mogą być zlokalizowane zarówno z przodu – w okolicach klatki piersiowej, jak i z tyłu – między łopatkami. Częściej ból kręgosłupa piersiowego dotyka dzieci, wynika to z czynników, na które są narażone, jak noszenie ciężkiego tornistra. U dorosłych ból kręgosłupa w odcinku piersiowym może być wywołany zmianami przeciążeniowymi, zwyrodnieniowymi czy urazami. Ból kręgosłupa piersiowego może również towarzyszyć innym schorzeniom, takim jak choroby żołądka, serca czy płuc.

Ból kręgosłupa piersiowego – przyczyny

Ból kręgosłupa piersiowego to rodzaj bólu pleców pojawiający się w obrębie klatki piersiowej. Mogą być zlokalizowane zarówno z przodu, jak i w tylnej części kręgosłupa. Wynika to z anatomicznych uwarunkowań tej części szkieletu. Według badań tego typu przypadłości występują ze zwiększoną częstotliwością u dzieci i nastolatków – zwłaszcza u dziewcząt.

Ból kręgosłupa w odcinku piersiowym może być wywołany zmianami przeciążeniowymi, które prowadzą niekiedy do zmian zapalnych w tkankach. Urazy przebyte w wyniku wypadków komunikacyjnych, sportowych czy kontuzji (np. zmiana ustawienia kręgu piersiowego) w trakcie wykonywanej pracy także predysponują do nieprawidłowości zlokalizowanych w kręgosłupie piersiowym. Podobnie wygląda sytuacja w przypadku osłabienia siły mięśni odpowiadających za stabilizację tej części szkieletu, dyskopatii piersiowej. Choroby narządu ruchu, jak osteoporoza, także będą generować nieprzyjemne symptomy. Pod uwagę należy wziąć także schorzenia internistyczne. Mowa tutaj o chorobach przełyku, żołądka, jelita, pęcherzyka żółciowego, trzustki, serca czy płuc. 

Ból kręgosłupa piersiowego – objawy towarzyszące bólowi odcinka piersiowego kręgosłupa

Odcinek Th (odcinek piersiowy kręgosłupa) może generować bardzo różne dolegliwości. Ich topografia i stopień nasilenia także bywają zróżnicowane. Wśród najczęstszych i najbardziej dokuczliwych przypadłości towarzyszących bólom pleców w odcinku piersiowym wymienia się:

• ból pleców między łopatkami,
• ból kręgosłupa piersiowego podczas leżenia,
• ból kręgosłupa piersiowego przy oddychaniu,
• ostry ból kręgosłupa piersiowego pojawiający się także w nocy,
• kłujące, przeszywające dolegliwości wzdłuż żeber, 
• wrażenie ucisku na kręgi,
• drętwienie kończyn górnych jako następstwo zespołu górnego otworu klatki piersiowej,
• ograniczenie zakresu ruchomości, osłabienie siły mięśniowej.

Objawy dysfunkcji kręgosłupa piersiowego są różne. Chcąc dokonać właściwej diagnozy, należy je wszystkie odpowiednio zinterpretować. W razie wątpliwości stosowane jest obrazowanie oraz badania laboratoryjne, które w szczególności wykorzystuje się przy podejrzeniu chorób o przebiegu zapalnym (np. zwyrodnienie kręgosłupa piersiowego, przepuklina kręgosłupa piersiowego) urazów lub jako istotny element różnicowania. 

Ból kręgosłupa piersiowego – diagnostyka 

Zastosowanie badań obrazowych zazwyczaj ma miejsce wówczas, gdy od momentu wystąpienia objawów mijają dwa tygodnie i nie odnotowuje się poprawy dolegliwości. Podobna sytuacja ma miejsce, gdy pojawia się ból kręgosłupa piersiowego przy oddychaniu promieniujący do brzucha czy ból kręgosłupa piersiowego promieniujący do mostka. Stosowane metody obrazowania to RTG kręgosłupa piersiowego, badanie tomografii komputerowej lub rezonansu magnetycznego. 

W przypadku wykluczenia dysfunkcji narządu ruchu, może zaistnieć konieczność badań dodatkowych w postaci diagnostyki laboratoryjnej, USG jamy brzusznej czy nawet badania EKG. Zespół bólowy kręgosłupa piersiowego oraz związane z nim objawy mogą czasem imitować bóle zawałowe, co szczególnie mocno niepokoi pacjentów. Zazwyczaj jednak okazuje się, że są to zmiany o charakterze reumatycznym (zwyrodnienia kręgosłupa piersiowego i towarzyszące objawy neurologiczne) lub np. refluks dający wrażenie piekącego bólu za mostkiem. Ocenie podlegają także parametry związane z ruchomością czy siłą mięśniową. Pomocne są proste testy kliniczne oraz wywiad przeprowadzany na wstępie wizyty. 

Ból kręgosłupa piersiowego – leczenie

Przy właściwie postawionej diagnozie i odpowiednio szybkim wdrożeniu leczenia odcinka piersiowego kręgosłupa, udaje się często skutecznie uniknąć operacji. Wobec czego najczęściej postępowanie lecznicze sprowadza się do działań zachowawczych. Ma to na celu złagodzenie stanu zapalnego, przykrych dolegliwości bólowych oraz pośrednio wspomaganie regeneracji i procesów gojenia. W tym celu na ból odcinka piersiowego oraz kręgów piersiowych podaje się niesteroidowe leki przeciwzapalne oraz środki przeciwbólowe. Ważny jest też odpoczynek oraz oszczędzanie aparatu ruchu, w szczególności w okresie zaostrzeń objawów. 

Ból kręgosłupa piersiowego – fizjoterapia

Ból kręgosłupa w odcinku piersiowym wymaga także działań z zakresu fizjoterapii. Dobrym sposobem może okazać się krioterapia ogólnoustrojowa, której działanie nie ogranicza się wyłącznie do jednego obszaru, ale wpływa na cały organizm. Metody leczenia uzdrowiskowego, takie jak wodolecznictwo, okłady i kąpiele borowinowe również wykazują dużą skuteczność. 

Jak jeszcze pozbyć się bólu kręgosłupa piersiowego? Wysoką skuteczność mają także manualne formy usprawniania. Masaż, suche igłowanie, pinoterapia, terapia powięziowa, zabiegi osteopatyczne (osteopatia), metoda McKenziego czy aplikacje z Kinesiology Tapingu  (kinesiotaping) również są chętnie wykorzystywane w gabinetach fizjoterapii. Istotną rolę odgrywa także profilaktyka. Warto pamiętać o ergonomii podczas pracy, unikaniu dźwigania ciężkich przedmiotów (np. w przypadku dzieci należy zadbać o właściwe obciążenie plecaków szkolnych). Codzienne ćwiczenia typu Joga, Pilates sprzyjają elastyczności odcinka Th kręgosłupa. 

Bóle kręgosłupa piersiowego jak spać? Pozycja powinna być przede wszystkim komfortowa dla pacjenta. Mity o zdrowotnych właściwościach twardych materacy dawno już obalono. Ważny jest punktowy nacisk umożliwiający zachowanie fizjologicznego kształtu kręgosłupa w odcinku piersiowym. 

Ból kręgosłupa piersiowego – ćwiczenia

Ból kręgosłupa piersiowego wymaga odpowiedniego usprawniania ruchowego. Zapewnia to dobrą kondycję tej części kręgosłupa, odpowiednią elastyczność oraz siłę mięśni. Przykładowy zestaw możliwy do wykonania w domu to:

1. Pozycja: tzw. ukłon japoński, ręce wyprostowane nad głową, ułożone na podłożu. Ruch polega na przesuwaniu rąk po podłożu w przód, co doprowadza do rozciągania kręgosłupa piersiowego. Ćwiczenie kontynuujemy 1–2 minuty i powtarzamy 5–6 razy.
2. Pozycja: siad klęczny, ręce wyprostowane nad głową i splecione. Ruch polega na wydłużaniu kręgosłupa i unoszeniu głowy w kierunku sufitu. Należy przy tym pamiętać o niepochylaniu tułowia. Ćwiczenie kontynuujemy 1–2 minuty i powtarzamy 8 razy.
3. Pozycja: stanie w rozkroku, ręce odwiedzione do 90 stopni, wyprostowane w łokciach. Ruch polega na wykonywaniu skrętów tułowia, co ma za zadanie uruchomienie rotacji odcinka Th. Ćwiczenie wykonujemy po 10–12 powtórzeń w 4 seriach.
4. Pozycja: klęk podparty, plecy utrzymywane prosto. Ruch: polega na naprzemiennym pogłębianiu i wypłaszczaniu kifozy piersiowej, synchronizując to z oddychaniem. Ćwiczenie wykonujemy w formie 10 powtórzeń w 4 seriach.
5. Pozycja: siad skrzyżny, ręce odwiedzione do 90 stopni, delikatnie zgięte w łokciach. W rękach taśma Thera Band przełożona za plecami. Ruch polega na rozciąganiu taśmy i utrzymywaniu napięcia przez 3–5 sekund. Ćwiczenie ma na celu wzmocnienie mięśni odcinka piersiowego. Wykonujemy je w formie 10 powtórzeń w 2–3 seriach. 

Systematycznie ćwicząc oraz pozostając w kontakcie z fizjoterapeutą, można skutecznie walczyć z bólem w odcinku piersiowym. Dodatkowo można wspomagać się domowymi sposobami. Warto pomyśleć o zmianie diety na zdrowszą, np. śródziemnomorską oraz wzbogacić suplementację witaminy C, która odpowiada za przyspieszenie procesów gojenia. Do diety warto także włączyć pieprz cayenne, w którego składzie odnajdziemy kapsaicynę, będącą składnikiem niektórych preparatów farmakologicznych. Silnym działaniem przeciwzapalnym odznacza się również imbir. Zastosowanie się do takich zaleceń z pewnością wpłynie na zmniejszenie bólu pleców w odcinku piersiowym.