Zapalenie torebki stawowej

Zapalenie torebki stawowej to patologiczny stan dotyczący najczęściej dużych stawów, do których możemy zaliczyć: staw barkowy, łokciowy, kolanowy oraz biodrowy. Do głównych objawów towarzyszących temu schorzeniu należy zaliczyć m.in. ból stawu objętego chorobą oraz ograniczenie jego ruchomości.

Anatomia

Torebka stawowa (łac. capsula articularis) łączy końce/powierzchnie stawowe kości, tworząc jednocześnie osłonę stawu, która odgranicza go od otoczenia.

Składa się z dwóch warstw:

• zewnętrznej, mocniejszej – włóknistej (nazywaną błoną włóknistą – łac. membrana fibrosa)
• wewnętrznej – maziowej (cienkiej i delikatnej, nazywanej błoną maziową – łac. membrana synovialis)

Błona włóknista zbudowana jest głównie z mocnych pęczków włókien łącznotkankowych. W różnych stawach, a nawet w różnych miejscach tego samego stawu, błona ta ma różną grubość. Torebki włókniste różnią się też znacznie stopniem napięcia – w jednych stawach torebka jest bardziej luźna, pozwalając na znaczną ruchomość kości w stawie, a w innych jest silnie napięta – tak, że hamuje ruchy kości wchodzących w skład stawu.

Błona maziowa (torebka maziowa) jest miękką, przesuwalną błoną łącznotkankową zawierającą włókna sprężyste i komórki tłuszczowe. Wytwarza maź (jasną ciecz zawierającą wodę, ziarenka tłuszczu oraz mucynę), która wypełnia przestrzeń między kośćmi (jamę stawową). Zmniejsza tym samym tarcie powierzchni kostnych, do którego dochodzi w stawie podczas wykonywania ruchów.

Zapalenie torebki stawowej

Zapalenie torebki stawowej to stan zapalny jednego z głównych elementów składowych stawu. Może ono przebiegać z nadmiernym wydzielaniem płynu surowiczego, prowadzącym do powstania opuchlizny w obrębie stawu i silnego napięcia torebki stawowej. Czasami występuje również pogrubienie/przerost jej warstw oraz powstawanie w jej obrębie zrostów, które mogą prowadzić do ograniczenia ruchomości stawu objętego procesem zapalnym oraz bólu. Jedynie prawidłowa diagnoza i szybkie podjęcie odpowiedniego leczenia może doprowadzić do pełnego powrotu do zdrowia.

Objawy zapalenia torebki stawowej

W skład objawów zapalenia torebki stawowej wchodzą:

• ból w obrębie stawu mogący stopniowo narastać,
• uczucie tarcia lub trzeszczenie stawu podczas ruchów,
• postępujące ograniczenie ruchomości stawu, a w zaawansowanych przypadkach zesztywnienie i zupełne zniesienie jego funkcji.

Przyczyny zapalenia torebki stawowej

Do stanów, które mogą doprowadzić do zapalenia torebki stawowej lub zwiększają ryzyko jej wystąpienia należy zaliczyć:

• wcześniejsze, sumujące się urazy stawu (bagatelizowanie/nie leczenie wcześniejszych kontuzji)
• monotonia ruchowa, a więc powtarzanie określonych ruchów np. podczas pracy zawodowej
• przebyte operacje w obrębie stawu
• wyczynowe lub amatorskie lecz bardzo intensywne uprawianie sportu
• schorzenia ogólnoustrojowe (choroby reumatyczne, choroby metaboliczne w tym: cukrzyca, otyłość, choroby układu krążenia, zaburzenia  hormonalne i autoimmunologiczne)

Leczenie zapalenia torebki stawowej

U osób ze zdiagnozowanym zapaleniem torebki stawowej, zaleca się przede wszystkim odciążenie chorego stawu. Ponadto w leczeniu można zastosować:

• farmakoterapię – szczególnie leki z grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych, a w sytuacji dużych dolegliwości należy rozważyć zastosowanie iniekcji sterydowych podawanych bezpośrednio do bolącego stawu
• fizykoterapię
• rehabilitację ruchową – jej rozpoczęcie należy odroczyć do momentu, gdy ból zaczyna ustępować, a zakres ruchów jest nadal ograniczony;
• w niektórych sytuacjach konieczny może okazać się zabieg operacyjny